Zihin Okuma Mümkün Mü Oluyor?

Bilim insanları ilk kez beyin sinyallerini anlaşılabilir konuşmaya dönüştürmeyi başardı. Bu gelişmeyle gelecekte zihin okuma mümkün olabilir.

Düşünceleri anlaşılabilir konuşmalara çevirebilen bir sistem geliştirildi. Bu yeni sistem, kişinin beyin aktivitelerini gözlemleyerek bunları insanların anlayabileceği netlikte kelimelere çevrilebiliyor. Bu benzersiz bir dönüm noktası. Çünkü bu sayede bilgisayarlar doğrudan beyinle iletişime geçebilecek. Bu gelişmeyle aynı zamanda ALS hastaları ya da felç geçirdiği için konuşamayan insanların dış dünyayla yeniden iletişim kurabilmeleri sağlanabilir.

Columbia Üniversitesinde araştırma görevlisi Dr. Nima Mesgarani bu çalışmanın baş araştırmacısı. Arkadaşlarımızla, ailemizle ve etrafımızdaki dünyayla sesimiz vasıtasıyla iletişim kurduğumuzu belirten Dr. Mesgarani, bu araştırma sayesinde hastalıklar veya yaralanmalar neticesinde sesini kaybeden kişilere seslerini geri kazandırma gücüne sahip olduklarını söylüyor.

Doğru teknolojiyle bu tür kimselerin düşüncelerini çözebileceğimizi ve bu düşüncelerin dinleyiciler tarafından anlaşılabileceğini gösterdik.

Dr. Mesgarani

Onlarca yıldır süren araştırmalar, insanların konuşurken hatta konuşmayı düşündüklerinde, beyinlerinde belli biçimlerde etkinlik desenleri oluştuğunu gösterdi. Beyindeki bu benzer desenler herhangi birini dinlediğimizde hatta dinlemeyi hayal ettiğimizde de ortaya çıkıyor. Bu desenleri çözüp kaydetmeye çalışan uzmanlar, düşüncelerin gelecekte zihinde saklı kalmasına gerek olmayacağını, bunun yerine istendiği takdirde sözlü konuşmaya çevrilebileceğini öngörüyorlar.

Bilim insanları için bunu başarmak zorlu oldu. Dr. Mesgarani ve diğerlerinin beyin sinyallerini çözümleme girişimleri, ilk başlarda spektrogramları analiz eden basit bilgisayar modelleri üzerinde yoğunlaşıyordu. Ancak bu yaklaşım,anlaşılabilir konuşmalar üretmeyi başaramadı.

Dr. Mesgarani ve ekibinin ilk denemeleri anlaşılır sesler üretemedi.

Bunun üzerine Dr. Mesgarani ve ekibi dikkatlerini vocoder (ses kodlayıcı) üzerine verdi. Vocoder insan sesi üzerine yazılmış, girilen verilere göre konuşma sesi üretebilen bir algoritma. Dr. Mesgarani bunun Apple Siri’de kullanılan, Siri’nin bizim komutlarımıza sözlü yanıtlar vermesini sağlayan teknoloji olduğunu söylüyor.

Dr. Mesgarani’nin hem doktorasını insan beyni üzerinde yapmış bir bilim insanı hem de elektrik mühendisliği bölümünde yardımcı doçent olduğunu belirtelim.

Sistem Nasıl Çalışıyor?

Dr. Mesgarani, beyin aktivitelerinin konuşmaya nasıl çevrileceğini Vocoder cihazına öğretmek için beyin cerrahı Ashesh Dinesh Mehta ile bir işbirliği yaptı. Dr.Mehta düzenli olarak epilepsi hastalarının ameliyatlarını yapan bir doktor.

Dr. Mehta ile çalışırken, hastaların ameliyat esnasında farklı farklı insanların konuşmalarını dinlemeleri sağlandı. Bu sırada beyin aktiviteleri izlenen hastalar sayesinde vocoder cihazına veri girilmiş oldu.

Dr. Mesgarani’nin zihin okuma girişimleri

Sonrasında araştırmacılar, aynı hastalardan bazı rakamları okuyan konuşmacıları dinlemelerini istedi. Bu esnada beyin sinyalleri vocoder’e aktarılıyordu. Bu sinyaller vocoder tarafından seslere dönüştürüldü ve bu sesler yapay zeka tarafından analiz edip temizlendi. Buradaki yapay zeka kabaca biyolojik bir beyin yapısını taklit eden yapay sinir ağları olarak tarif edilebilir.

Bilim insanları beyin dalgalarını başarılı bir şekilde ses dosyası haline dönüştürmeyi başardı.

Ses kaydında da görüldüğü üzere sonuçta robotik bir ses tarafından okunan rakamlar elde edildi. Ortaya çıkan bu sesin insanların %75’i tarafından anlaşıldığını belirten ekip bunun daha önce görülmemiş bir başarı olduğunu söylüyor. Hassas bir vocoder ve güçlü bir yapay zeka sayesinde ameliyat edilen hastaların duydukları seslerin, büyük bir benzerlikle konuşmaya dönüştürülmüş olması araştırma ekibini sevindirdi.

Zihin Okuma Yolunda Önemli Bir Adım Atıldı

Dr. Mesgarani ve ekibi daha karmaşık kelimeler ve cümlelerle bu deneyi tekrarlamayı planlıyor. Herhangi biri konuşurken veya konuşmayı hayal ederken, beyinde oluşan sinyalleri gözlemlemek için de aynı testleri tekrarlamayı istiyorlar. Bu doğrultuda bir sistem geliştirip bu sistemi epilepsi hastalarının kullanabileceği bir implant haline getirmeyi ve bu hastaların düşüncelerini konuşmaya çevirebilmeyi umuyorlar.

Bunu başarabilirlerse, beyinlerine bağlanmış bu sistemi giyen kullanıcılar, bir bardak su istediğini düşündüğünde, sistem bu düşünceyi sözlü konuşmaya dönüştürebilecek. Bu devrimsel gelişme, konuşma yetisini kaybetmiş kişiler için çevresi ile yeninden iletişim kurabilme anlamına geliyor.

Daha fazla teknoloji haberi için tıklayın.

Kaynak

Makale

Bir Cevap Yazın

%d blogcu bunu beğendi: